- Μηνύματα
- 7,128
- Πόντοι
- 2,693
‘Όλοι έχουμε δει τις λεγόμενες lawsuit-era κιθάρες που βγαίναν από την Ιαπωνία την δεκαετία του ’70 και που αντέγραφαν (επιφανειακά τουλάχιστον) σχεδόν κάθε iconic μοντέλο Fender, Gibson, Martin κλπ. Lawsuit-era ενισχυτή όμως έχετε δει? Σας παρουσιάζω τον Zoom Aidean Mesia M100, ένα ξεδιάντροπο Ιαπωνικό rip-off του Mesa Boogie Mark I από τo 1980, εμφανισιακά τουλάχιστον.
O συγκεκριμένος ενισχυτής αγοράστηκε πρακτικά sight unseen σαν curio – restoration project και εν μέρει για το speaker του, που από μόνο του άξιζε τα 180 ευρώ που έδωσα. Αφού ξεμεσιάστηκα να τον κουβαλήσω (χαχα) ήρθε η ώρα να δώ πρώτον σε τι κατάσταση είναι λειτουργικά και δεύτερον…τι είναι ακριβώς. Μοιάζει με Boogie απ’εξω, αλλά από μέσα? Λέει τίποτα το καρπούζι? Μοιάζει με Fender, με Boogie, με σοδομισμένο Crate προβάδικου?
Πρώτο άνοιγμα λοιπόν να δούμε αν δουλεύει. Προς έκπληξή μου, ο ενισχυτής ήταν σχετικά κομπλέ, δεδομένης της ηλικίας του. Με το που τον άνοιξα, με χαιρέτισε ένας σχετικά δυνατός βόμβος, σταθερός ασχέτως volume/gain – κατά 99% οφειλόμενος σε κακό πυκνωτή στο κύκλωμα τροφοδοσίας, πράγμα που διορθώνεται εύκολα σκέφτηκα. Τα controls όλα λειτουργούσαν ως έπρεπε, με ελάχιστο χρατσαχρούτσου κατά σημεία, πράγμα που επίσης αντιμετωπίζεται εύκολα με ένα καθαρισμό. Κατά τα άλλα ο ενισχυτής έπαιζε, και ωραιότατα μάλιστα.
Μετά από μια προληπτική αλλαγή πυκνωτών τροφοδοσίας (που υποψιάζομαι ότι δεν ήταν εν τέλει καθόλου αναγκαία), αλλαγή της phase inverter 12AX7 (που ήταν οριακά μικροφωνική και πιθανόν δημιουργούσε θέματα stability) και κυρίως ενός καμένου screen resistor (που προκαλούσε δυσλειτουργία στο ένα ζευγάρι τελικών, και ήταν και η βασική αιτία του βόμβου) ο ενισχυτής λειτουργεί μπόμπα.
Πάμε τώρα στο…τι είναι αυτός ο ενισχυτής. Είναι ένας μονοκάναλος λαμπάτος, made in Japan 1x12 combo, με 4x12AX7 και 4x6L6 στα 100W, με μετασχηματιστές σαν το κεφάλι μου και που εξωτερικά τουλάχιστον μιμείται τον κλασσικό Boogie. Ζυγίζει δε 33 κιλά, μιας και ο προηγούμενος ιδιοκτήτης του είχε φορέσει ένα Electrovoice EVM-12S Series II μεγάφωνο, το αδερφάκι του φημισμένου 12L, και που από μόνο του κάνει πολύ παραπάνω απ’ ότι έδωσα για τον ενισχυτή.
Τα controls του ενισχυτή είναι Volume (push-pull Bright), Master Volume (push-pull Boost), Treble, Middle, Bass και Reverb, με Hi-Lo inputs. Tα push-pull είναι ξεκάθαρη απόπειρα μίμησης του Boogie, αλλά λείπουν τα διπλά volume controls - ξεκάθαρη ένδειξη ότι δεν μπορεί να μιλάμε για ακριβή κλώνο του Mark I μιας και λείπει τo χαρακτηριστικό εξτρά cascaded gain stage του.
Υπάρχει και ένα Presence control κρυμμένο στο πίσω πάνελ, φαντάζομαι μόνο και μόνο επειδή εκεί είναι και το αντίστοιχο του Boogie. Στα δεξιά έχουμε διακόπτη Power, Standby και…ohm selector της extension cab εξόδου, λειτουργία που δεν έχει κανέναν λόγο ύπαρξης στο μπροστά πάνελ και προφανώς είναι εκεί μόνο και μόνο γιατί και ο Boogie είχε (συχνά) 3 διακόπτες, με τον τρίτο εκεί βέβαια να είναι ο επιλογέας 100/60 watt. Εδώ δεν υπάρχει τέτοια δυνατότητα, 100 watt στη μάπα all day every day.
Χάριν στα αρρωστάκια του freestompboxes.org γλύτωσα την ανάγκη χαρτογράφησης του κυκλώματος καθώς με πρόλαβε άλλος. Ρίχνοντας λοιπόν και εκεί μια ματιά λύνονται πολλές απορίες. Ο ενισχυτής πρακτικά είναι ένα early 70s Twin Reverb κύκλωμα με master volume χωρίς tremolo, παρόμοιος με τους silverface πριν αλλάξουν σε ultra-linear σχεδίαση. Τα gain stages, το tonestack, το bright cap – έχει πέσει copy paste από τον Leo παντού.
Πράγμα που εξηγεί και γιατί όταν τον πρωτοάναψα ο ήχος απλά θέριζε, με βόμβους και θέματα μεν αλλά με κάτι φοβερά παχιά καθαρά που με κάνανε να νομίζω ότι παίζω με έναν ολίγον τι «σκοτεινό» silverface. Δεν με δουλεύαν τα αυτιά μου εν τέλει.
Αλλά και η ιστορία των Boogie από το ίδιο μέρος ξεκινάει. Ο Randall Smith ξεκίνησε με την προενίσχυση των Fender Princeton/Deluxe σαν αφετηρία και υλοποίησε μια σειρά από αλλαγές, με κυριότερη ίσως την προσθήκη ενός ακόμα προενισχυτικού σταδίου. Αυτό το έξτρα στάδιο ήταν κλειδί για τον χαρακτηριστικό high-gain ήχο του. Ε εδώ οι γιαπωνέζοι είπαν φακ ιτ και απλά αφήσαν την προενίσχυση ως έχει στο κλασσικό Fender κύκλωμα. Ο ενισχυτής δεν πλησιάζει ούτε καν κοντά στα γκάζια του Mark I, πως θα μπορούσε άλλωστε με ένα gain stage (και μια 12AX7) λιγότερο.
O τελικός είναι τυπικό 100W 4x6L6 κύκλωμα με solid state rectification παρόμοιο με το τι θα βλέπαμε σε εναν Boogie Mark (Twin Reverb γαρ), και το negative feedback είναι «ισχυρού» τύπου και καταλήγει πριν το phase inverter όπως και στους περισσότερους Fender (ο Boogie έχει πιο «ασθενές» negative feedback που παίζει μεγάλο ρόλο στον aggressive ήχο του). Το push-pull Bright βάζει/βγάζει από το κύκλωμα της προενίσχυσης το bright cap ενώ το push-pull Boost βάζει/βγάζει από το κύκλωμα μια σειριακή αντίσταση στην έξοδο της προενίχυσης (λολ) και δίνει ένα σχεδόν ανεπαίσθητο volume boost χωρίς να πολύ-αλλάζει την χροια του ήχου (ενώ σε έναν Boogie MkI αυτός ο διακόπτης παρακάμπτει μέρος του EQ και έχει πολύ πιο δραματική συμβολή στον ήχο). Στο εσωτερικό υπάρχουν κάποιες μικροδιαφορές στην κατασκευή και στο layout, ειδικά στην τροφοδοσία, αλλά εν τέλει εδώ πρακτικά έχουμε έναν ιδιόμορφο μικρό Twin.
H ποιότητα κατασκευής είναι σχετικά οκ, παλιό αλλά στιβαρό PCB με ψιλοαπαράδεκτο σπαγκέτι στην καλωδίωση. Με κουβέντα σε σχετικό thread στο freestompboxes.org ένας ιδιοκτήτης του ίδιου μοντέλου μου ανέφερε ότι ο δικός του ήταν point to point, που μου ακούγεται ολίγον απίθανο αλλά ποιος ξέρει. Σίγουρα κάνανε ότι ‘να ναι, μιας και έχω δει gut shot του -υποτίθεται- ίδιου ενισχυτή που ήταν εν τέλει ένα μετριότατο solid state κύκλωμα!
O ενισχυτής εδώ και μισό χρόνο που λειτουργεί από την επισκευή του έχει αποδειχθεί αξιολογότατο μηχάνημα, με φοβερά καθαρά που προφανώς έχουν να κάνουν με το ότι είναι ένας… νάνος Twin. Τον βοηθάει φυσικά και το EV. Δεν έχει παίξει σε live γιατί με τέτοιο βάρος δε βλέπω τον λόγο να μου βγεί η μέση, αλλά τον ευχαριστιέμαι ιδιαίτερα στο σπίτι, μιας και με το master volume είναι μια χαρά λειτουργικός σε χαμηλές εντάσεις – και ακόμα και σε τέτοις εντάσεις είναι στα καθαρά του αισθητά πιο ωραίος από τον Studio .22 και άλλους ενισχυτές μου.
Το μόνο που με χάλαγε ήταν το άσχημο logo “Zoom Aidean” που είχε στη γρίλια, και σκεφτόμουν θα ήταν αστείο να έιχε κάποιο προφανώς μούφα ανάλογο του παραδοσιακού Boogie label. Εδώ ήρθε ο εξαίρετος κύριος Σπυρόπουλος του Oreason Studio που αναλαμβάνει custom labels κλπ.
Επικοινώνησα μαζί του και τον ρώτησα κατά πόσο θα ήταν δυνατόν να φτιάξουμε ένα αντίστοιχο ταμπελάκι Boogie, που να λέει Μπούγκι (στα ελληνικά) με παρόμοια γραμματοσειρά. Το θεωρούσα λίγο τραβηγμένο request, αλλά μου έδωσε μια πολύ χαμηλή τιμή για μια απόπειρα και του είπα να προχωρήσει σε μια δοκιμή.
Μέσα σε 2-3 μέρες είχε επανέλθει, με φωτογραφίες ενός δοκιμαστικού που είχε φτιάξει, το οποίο με το που το είδα ξετρελάθηκα με το πόσο καλά είναι πετύχει αυτό που είχα στο νου, με τη γραμματοσειρά μέχρι και με το πλαγιαστό Ο του original! Και με κούφανε, επειδή ο ίδιος θεώρησε ότι ήταν τόσο χαμηλού επιπέδου το αποτέλεσμα που δεν δεχόταν πληρωμή! Με το ζόρι τον έπεισα να δεχτεί ένα συμβολικό ποσό, και τον καταευχαριστώ για την πινελιά αυτή σέ έναν ενισχυτή που απεδείχθη κελεπούρι και που έχω ευχαριστηθεί όσο λίγα κομμάτια gear!
Ένα παλαιότερο κλιπάκι, γραμμένο direct από την preamp out έξοδο του ενισχυτή με cab IR φορτωμένο στο DAW
Και εδώ γραμμένος με μικρόφωνο σε μια κάκιστη country απόπειρα (με tele προφανώς)
Και με διπλούς σε PRS-οειδές (LeMaux) και T-Rex Mudhoney για γκάζι (και λίγο delay Gauss Echo της TC)
O συγκεκριμένος ενισχυτής αγοράστηκε πρακτικά sight unseen σαν curio – restoration project και εν μέρει για το speaker του, που από μόνο του άξιζε τα 180 ευρώ που έδωσα. Αφού ξεμεσιάστηκα να τον κουβαλήσω (χαχα) ήρθε η ώρα να δώ πρώτον σε τι κατάσταση είναι λειτουργικά και δεύτερον…τι είναι ακριβώς. Μοιάζει με Boogie απ’εξω, αλλά από μέσα? Λέει τίποτα το καρπούζι? Μοιάζει με Fender, με Boogie, με σοδομισμένο Crate προβάδικου?
Πρώτο άνοιγμα λοιπόν να δούμε αν δουλεύει. Προς έκπληξή μου, ο ενισχυτής ήταν σχετικά κομπλέ, δεδομένης της ηλικίας του. Με το που τον άνοιξα, με χαιρέτισε ένας σχετικά δυνατός βόμβος, σταθερός ασχέτως volume/gain – κατά 99% οφειλόμενος σε κακό πυκνωτή στο κύκλωμα τροφοδοσίας, πράγμα που διορθώνεται εύκολα σκέφτηκα. Τα controls όλα λειτουργούσαν ως έπρεπε, με ελάχιστο χρατσαχρούτσου κατά σημεία, πράγμα που επίσης αντιμετωπίζεται εύκολα με ένα καθαρισμό. Κατά τα άλλα ο ενισχυτής έπαιζε, και ωραιότατα μάλιστα.
Μετά από μια προληπτική αλλαγή πυκνωτών τροφοδοσίας (που υποψιάζομαι ότι δεν ήταν εν τέλει καθόλου αναγκαία), αλλαγή της phase inverter 12AX7 (που ήταν οριακά μικροφωνική και πιθανόν δημιουργούσε θέματα stability) και κυρίως ενός καμένου screen resistor (που προκαλούσε δυσλειτουργία στο ένα ζευγάρι τελικών, και ήταν και η βασική αιτία του βόμβου) ο ενισχυτής λειτουργεί μπόμπα.
Πάμε τώρα στο…τι είναι αυτός ο ενισχυτής. Είναι ένας μονοκάναλος λαμπάτος, made in Japan 1x12 combo, με 4x12AX7 και 4x6L6 στα 100W, με μετασχηματιστές σαν το κεφάλι μου και που εξωτερικά τουλάχιστον μιμείται τον κλασσικό Boogie. Ζυγίζει δε 33 κιλά, μιας και ο προηγούμενος ιδιοκτήτης του είχε φορέσει ένα Electrovoice EVM-12S Series II μεγάφωνο, το αδερφάκι του φημισμένου 12L, και που από μόνο του κάνει πολύ παραπάνω απ’ ότι έδωσα για τον ενισχυτή.
Τα controls του ενισχυτή είναι Volume (push-pull Bright), Master Volume (push-pull Boost), Treble, Middle, Bass και Reverb, με Hi-Lo inputs. Tα push-pull είναι ξεκάθαρη απόπειρα μίμησης του Boogie, αλλά λείπουν τα διπλά volume controls - ξεκάθαρη ένδειξη ότι δεν μπορεί να μιλάμε για ακριβή κλώνο του Mark I μιας και λείπει τo χαρακτηριστικό εξτρά cascaded gain stage του.
Υπάρχει και ένα Presence control κρυμμένο στο πίσω πάνελ, φαντάζομαι μόνο και μόνο επειδή εκεί είναι και το αντίστοιχο του Boogie. Στα δεξιά έχουμε διακόπτη Power, Standby και…ohm selector της extension cab εξόδου, λειτουργία που δεν έχει κανέναν λόγο ύπαρξης στο μπροστά πάνελ και προφανώς είναι εκεί μόνο και μόνο γιατί και ο Boogie είχε (συχνά) 3 διακόπτες, με τον τρίτο εκεί βέβαια να είναι ο επιλογέας 100/60 watt. Εδώ δεν υπάρχει τέτοια δυνατότητα, 100 watt στη μάπα all day every day.
Χάριν στα αρρωστάκια του freestompboxes.org γλύτωσα την ανάγκη χαρτογράφησης του κυκλώματος καθώς με πρόλαβε άλλος. Ρίχνοντας λοιπόν και εκεί μια ματιά λύνονται πολλές απορίες. Ο ενισχυτής πρακτικά είναι ένα early 70s Twin Reverb κύκλωμα με master volume χωρίς tremolo, παρόμοιος με τους silverface πριν αλλάξουν σε ultra-linear σχεδίαση. Τα gain stages, το tonestack, το bright cap – έχει πέσει copy paste από τον Leo παντού.
Πράγμα που εξηγεί και γιατί όταν τον πρωτοάναψα ο ήχος απλά θέριζε, με βόμβους και θέματα μεν αλλά με κάτι φοβερά παχιά καθαρά που με κάνανε να νομίζω ότι παίζω με έναν ολίγον τι «σκοτεινό» silverface. Δεν με δουλεύαν τα αυτιά μου εν τέλει.
Αλλά και η ιστορία των Boogie από το ίδιο μέρος ξεκινάει. Ο Randall Smith ξεκίνησε με την προενίσχυση των Fender Princeton/Deluxe σαν αφετηρία και υλοποίησε μια σειρά από αλλαγές, με κυριότερη ίσως την προσθήκη ενός ακόμα προενισχυτικού σταδίου. Αυτό το έξτρα στάδιο ήταν κλειδί για τον χαρακτηριστικό high-gain ήχο του. Ε εδώ οι γιαπωνέζοι είπαν φακ ιτ και απλά αφήσαν την προενίσχυση ως έχει στο κλασσικό Fender κύκλωμα. Ο ενισχυτής δεν πλησιάζει ούτε καν κοντά στα γκάζια του Mark I, πως θα μπορούσε άλλωστε με ένα gain stage (και μια 12AX7) λιγότερο.
O τελικός είναι τυπικό 100W 4x6L6 κύκλωμα με solid state rectification παρόμοιο με το τι θα βλέπαμε σε εναν Boogie Mark (Twin Reverb γαρ), και το negative feedback είναι «ισχυρού» τύπου και καταλήγει πριν το phase inverter όπως και στους περισσότερους Fender (ο Boogie έχει πιο «ασθενές» negative feedback που παίζει μεγάλο ρόλο στον aggressive ήχο του). Το push-pull Bright βάζει/βγάζει από το κύκλωμα της προενίσχυσης το bright cap ενώ το push-pull Boost βάζει/βγάζει από το κύκλωμα μια σειριακή αντίσταση στην έξοδο της προενίχυσης (λολ) και δίνει ένα σχεδόν ανεπαίσθητο volume boost χωρίς να πολύ-αλλάζει την χροια του ήχου (ενώ σε έναν Boogie MkI αυτός ο διακόπτης παρακάμπτει μέρος του EQ και έχει πολύ πιο δραματική συμβολή στον ήχο). Στο εσωτερικό υπάρχουν κάποιες μικροδιαφορές στην κατασκευή και στο layout, ειδικά στην τροφοδοσία, αλλά εν τέλει εδώ πρακτικά έχουμε έναν ιδιόμορφο μικρό Twin.
H ποιότητα κατασκευής είναι σχετικά οκ, παλιό αλλά στιβαρό PCB με ψιλοαπαράδεκτο σπαγκέτι στην καλωδίωση. Με κουβέντα σε σχετικό thread στο freestompboxes.org ένας ιδιοκτήτης του ίδιου μοντέλου μου ανέφερε ότι ο δικός του ήταν point to point, που μου ακούγεται ολίγον απίθανο αλλά ποιος ξέρει. Σίγουρα κάνανε ότι ‘να ναι, μιας και έχω δει gut shot του -υποτίθεται- ίδιου ενισχυτή που ήταν εν τέλει ένα μετριότατο solid state κύκλωμα!
O ενισχυτής εδώ και μισό χρόνο που λειτουργεί από την επισκευή του έχει αποδειχθεί αξιολογότατο μηχάνημα, με φοβερά καθαρά που προφανώς έχουν να κάνουν με το ότι είναι ένας… νάνος Twin. Τον βοηθάει φυσικά και το EV. Δεν έχει παίξει σε live γιατί με τέτοιο βάρος δε βλέπω τον λόγο να μου βγεί η μέση, αλλά τον ευχαριστιέμαι ιδιαίτερα στο σπίτι, μιας και με το master volume είναι μια χαρά λειτουργικός σε χαμηλές εντάσεις – και ακόμα και σε τέτοις εντάσεις είναι στα καθαρά του αισθητά πιο ωραίος από τον Studio .22 και άλλους ενισχυτές μου.
Το μόνο που με χάλαγε ήταν το άσχημο logo “Zoom Aidean” που είχε στη γρίλια, και σκεφτόμουν θα ήταν αστείο να έιχε κάποιο προφανώς μούφα ανάλογο του παραδοσιακού Boogie label. Εδώ ήρθε ο εξαίρετος κύριος Σπυρόπουλος του Oreason Studio που αναλαμβάνει custom labels κλπ.
Επικοινώνησα μαζί του και τον ρώτησα κατά πόσο θα ήταν δυνατόν να φτιάξουμε ένα αντίστοιχο ταμπελάκι Boogie, που να λέει Μπούγκι (στα ελληνικά) με παρόμοια γραμματοσειρά. Το θεωρούσα λίγο τραβηγμένο request, αλλά μου έδωσε μια πολύ χαμηλή τιμή για μια απόπειρα και του είπα να προχωρήσει σε μια δοκιμή.
Μέσα σε 2-3 μέρες είχε επανέλθει, με φωτογραφίες ενός δοκιμαστικού που είχε φτιάξει, το οποίο με το που το είδα ξετρελάθηκα με το πόσο καλά είναι πετύχει αυτό που είχα στο νου, με τη γραμματοσειρά μέχρι και με το πλαγιαστό Ο του original! Και με κούφανε, επειδή ο ίδιος θεώρησε ότι ήταν τόσο χαμηλού επιπέδου το αποτέλεσμα που δεν δεχόταν πληρωμή! Με το ζόρι τον έπεισα να δεχτεί ένα συμβολικό ποσό, και τον καταευχαριστώ για την πινελιά αυτή σέ έναν ενισχυτή που απεδείχθη κελεπούρι και που έχω ευχαριστηθεί όσο λίγα κομμάτια gear!
Ένα παλαιότερο κλιπάκι, γραμμένο direct από την preamp out έξοδο του ενισχυτή με cab IR φορτωμένο στο DAW
Και εδώ γραμμένος με μικρόφωνο σε μια κάκιστη country απόπειρα (με tele προφανώς)
Και με διπλούς σε PRS-οειδές (LeMaux) και T-Rex Mudhoney για γκάζι (και λίγο delay Gauss Echo της TC)
